Δύσκολη, χρονοβόρα κι αμφίβολη η πιστοποίηση του γύρου 

Ο ΣΕΒΕΚ επιθυμεί να πιστοποιηθεί το προϊόν και καλεί τρίτους φορείς στη μάχη.

Η διεθνής πιστοποίηση του ελληνικού γύρου, με στόχο την ανάδειξη, την προστασία και την αποδοτικότερη εμπορική εκμετάλλευσή του θα είναι – εφόσον επιχειρηθεί- μια δύσκολη, δαπανηρή και χρονοβόρα διαδικασία, το θετικό αποτέλεσμα της οποίας δεν είναι εγγυημένο. Εφόσον δημόσιοι κι ιδιωτικοί ελληνικοί φορείς επιχειρήσουν να κινήσουν μια τέτοια διαδικασία, θα πρέπει να γνωρίζουν ότι ανταγωνιστές εντός κι εκτός Ε.Ε., ενδέχεται να εξαπολύσουν κύμα ενστάσεων που θα δυσκολέψουν την προσπάθεια. Την ίδια στιγμή, ούτε στο εσωτερικό της χώρας  οι κύριοι παίκτες της αγοράς (παραγωγή, μεταποίηση, μαζική εστίαση και πανεπιστήμια), δεν έχουν καταλήξει στο ποια είναι η προτιμότερη διαδικασία για μια τέτοια πιστοποίηση ούτε το τι ακριβώς θέλουμε να πιστοποιηθεί. Ο ΣΕΒΕΚ πάντως, αισιοδοξεί ότι θα βρεθεί κοινή φόρμουλα στο άμεσο μέλλον.
Ρεπορτάζ- φωτογραφίες: Θανάσης Αντωνίου

 

O Σύνδεσμος Ελληνικών Βιομηχανιών Επεξεργασίας Κρέατος (ΣΕΒΕΚ) διοργάνωσε την Τρίτη 27/2/2018 ανοιχτή σύσκεψη με όλους τους κτηνοτροφικούς (πρωτογενής τομέας) και μεταποιητικούς φορείς της χώρας, καθώς και υπηρεσιακούς παράγοντες όλων των συναρμόδιων υπηρεσιών – υπουργείων, με την παρουσία πανεπιστημιακών και δημοσιογράφων και με θέμα τη χάραξη μίας εναρμονισμένης, κοινά αποδεκτής στρατηγικής, για την προστασία, προβολή και προώθηση του ελληνικού γύρου.

Από τις εργασίες της σύσκεψης αναδείχτηκε η γενική θέληση όλων των πλευρών να προστατευθεί ο γύρος, να αναδειχτεί ως ένα από τα κορυφαία εδέσματα του πλανήτη, να τεθούν κάποιοι κανονισμοί στον τρόπο της παρασκευής του «έτσι ώστε αυτό που παράγουμε και πουλάμε εμείς κι αυτό που παράγει π.χ. ο Βούλγαρος ή ο Πολωνός βιομήχανος, να είναι τουλάχιστον το ίδιο πράγμα», όπως είπε χαρακτηριστικά ο Δρ. Στέλιος Σκαρίμπας, μέλους του Δ.Σ. και της Επιτροπής Τεχνικών Εμπειρογνωμόνων του ΣΕΒΕΚ. «Έχουμε αργήσει πολύ αλλά έστω και τώρα, μπορούμε να κάνουμε κάτι, να σώσουμε οτιδήποτε μπορούμε να σώσουμε» είπε το στέλεχος της βιομηχανίας.

Το πάνελ στη σύσκεψη που συγκάλεσε ο ΣΕΒΕΚ στις 27 Φεβρουαρίου 2018. Από αριστερά: Θεόδωρος Γεωργόπουλος (ΣΕΒΕΚ), Σοφία Μανανά (ΥπΑΑΤ),  Δρ. Στέλιος Σκαρίμπας (ΣΕΒΕΚ), Βιργινία Φυντανή (ΕΛΓΟ- Δήμητρα) και  Ιωάννα Παππά (ΥπΑΑΤ).

 

Υπάρχουν διαφορετικές εκτιμήσεις στην αγορά

Την ίδια στιγμή, από τις εργασίες της σύσκεψης αναδείχτηκαν οι σημαντικές διαφορές που χωρίζουν μερίδα της ελληνικής κτηνοτροφίας και το βιομηχανικό κόσμο καθώς οι κτηνοτρόφοι επιμένουν ότι το σημαντικό είναι να ενισχυθεί η παραπαίουσα ελληνική πρωτογενή παραγωγή και δεν διανοούνται πώς είναι δυνατόν ένα πιστοποιημένο ως ‘ελληνικός γύρος’ προϊόν να μην φτιάχνεται με ελληνικά κρέατα (όπως γίνεται ούτως ή άλλως σήμερα) και τους επιχειρηματίες της μεταποίησης να επιμένουν πως ούτε η παραγωγή επαρκεί για ένα τέτοιο εγχείρημα, ούτε το κοστολόγιο είναι τέτοιο που να τους επιτρέπει να δουλέψουν (μόνο) με ελληνικά κρέατα.

Πέρα όμως από αυτή, την κομβική διαφορά, προέκυψε και ζήτημα ορισμού του προϊόντος που θα πιστοποιηθεί, με την έννοια ότι εξετάστηκε αν θα πιστοποιηθεί ο γύρος ως τελικό προϊόν προς τον καταναλωτή (ψημένος στο χέρι ή ως πιάτο) ή ο γύρος ως βιομηχανικό κατεψυγμένο προϊόν που απευθύνεται στην αγορά της μαζικής εστίασης. Υπήρξαν μάλιστα και ορισμένες απόψεις, όπως αυτή που εκφράστηκε από τον καθηγητή στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Γεώργιο Μπόσκου ο οποίος επέμενε ότι ο γύρος δεν είναι ‘προϊόν’ (όπως π.χ. η φέτα ή ακόμα και το μελεκούνι που έλαβε σήμα ΠΓΕ), αλλά ‘έδεσμα’, ένα είδος φαγητού δηλαδή κι έτσι η πιστοποίησή του κατά ΠΟΠ ή ΠΓΕ, είναι μάλλον αδύνατη.

“Ο γύρος δεν είναι προϊόν, είναι έδεσμα, είναι φαγητό και σαν τέτοιο θα είναι δύσκολο να πάρει κάποιο από τα σήματα”. Ο Γεώργιος Μπόσκου, καθηγητής στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο έκανε μια σημαντική παρέμβαση στη σύσκεψη του ΣΕΒΕΚ.

 

Τέσσερα σενάρια

Μετά τους χαιρετισμούς που απεύθυναν ο Γιώργος Οικονόμου (Διευθυντής του ΣΕΒΕΚ- στην κεντρική φωτογραφία) και ο Δρ. Στέλιος Σκαρίμπας (ΣΕΒΕΚ), το λόγο πήρε ο Θεόδωρος Γεωργόπουλος, νομικός σύμβουλος του ΣΕΒΕΚ κι ένας εκ των ανθρώπων που εξασφάλισαν το σήμα ΠΟΠ  για το χαλλούμι της Κύπρου. Γνώστης της όλης διαδικασίας αλλά και του ‘κλίματος’ που επικρατεί στις διεθνείς αγορές, ο Θ. Γεωργόπουλος παρουσίασε τέσσερα σενάρια.

Το πρώτο σενάριο είναι να επιχειρήσει η ελληνική πολιτεία (σε συνεργασία φυσικά με την παραγωγή, την αγορά και όλο το εθνικό δυναμικό) να πιστοποιήσει το γύρο ως Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ). Το σενάριο αυτό θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο- πρακτικά αδύνατο. Το δεύτερο σενάριο είναι να επιχειρηθεί η πιστοποίηση του γύρου ως Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη (ΠΓΕ), σήμα που παρέχει μεν μικρότερο βαθμό πιστοποίησης, αλλά εξαιρετικά σημαντική προστασία εντός Ε.Ε. Το σενάριο θεωρείται δύσκολο, καθώς θα εγείρει πολλές εντάσεις εντός κι εκτός Ε.Ε. (Τούρκοι, Γερμανοί αλλά και Έλληνες των ΗΠΑ σίγουρα θα επιχειρήσουν να ακυρώσουν την προσπάθεια).

Τρίτο σενάριο είναι να επιχειρηθεί η πιστοποίηση του γύρου ως Εγγυημένο Παραδοσιακό Ιδιότυπο Προϊόν (ΕΠΙΠ), να πιστοποιηθεί ουσιαστικά η διαδικασία της παρασκευής, η ‘συνταγή’ του. Πρόκειται για το πιο βατό σενάριο και δεν αναμένεται να προκαλέσει αντιδράσεις καθώς ο οποιοσδήποτε θα μπορεί να παράγει γύρο παντού στην Ευρώπη (με υλικά και διαδικασία υποχρεωτικά παρόμοια πλέον για κάθε παραγωγό). Το τέταρτο σενάριο, στο οποίο φαίνεται πως καταλήγουν οι περισσότεροι εκπρόσωποι συλλογικών φορέων είναι να επιχειρηθεί η πιστοποίηση του γύρου ως ΕΠΙΠ και, ταυτόχρονα, σε μια παράλληλη διαδικασία να επιχειρηθεί να λάβει το προϊόν ‘ελληνικός γύρος’  το σήμα ΠΓΕ, προκειμένου να εξασφαλιστεί για τους Έλληνες μια επιπλέον, ισχυρή πιστοποίηση.

Όπως διευκρίνισε ο νομικός σύμβουλος του ΣΕΒΕΚ, σε περίπτωση πιστοποίησης, το προϊόν θα προστατεύεται τόσο με την επίσημη ονομασία του (Gyros), όσο και με ισοδύναμους όρους (Yeeros, Giros κ.ά.).

Ο Θεόδωρος Γεωργόπουλος, νομικός σύμβουλος του ΣΕΒΕΚ παρουσίασε 4 σενάρια για την πιστοποίηση του γύρου. Το τέταρτο – διπλή καταχώριση ΕΠΙΠ και ΠΓΕ- φάνηκε οτι συγκεντρώνει τις περισσότερες προοπτικές.

 

Η δημόσια διοίκηση

Η Σοφία Μανανά, προϊσταμένη του Τμήματος ΠΟΠ, ΠΓΕ και ΕΠΙΠ στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥπΑΑΤ) στάθηκε στις υποχρεώσεις που θα προκύψουν μετά την πιθανή πιστοποίηση του γύρου: «θα υπάρξει έντονος έλεγχος για συμμόρφωση με τις προδιαγραφές που έχουν τεθεί αλλά και έλεγχος για την εφαρμογή της ονομασίας στην αγορά. Δεν θα μπορεί πλέον ο οποιοσδήποτε στην Ελλάδα να παράγει, να εμπορεύεται και να πουλάει γύρο» είπε το στέλεχος του υπουργείου, αφού πρώτα περιέγραψε τη συνηθισμένη – και ιδιαίτερα χρονοβόρα- διαδικασία που ακολουθείται στις περιπτώσεις των πιστοποιήσεων.

Εισηγήσεις παρουσίασαν επίσης η Βιργινία Φυντανή προϊσταμένη του Τμήματος Πιστοποίησης του ΕΛΓΟ- Δήμητρα και η Ιωάννα Παππά από τη Διεύθυνση Αξιοποίησης και Τεχνολογίας Τροφίμων του ΥπΑΑΤ. Ιδιαίτερα προβληματισμένη σχετικά με την πιθανότητα θετικής έκβασης μιας τέτοιας προσπάθειας, η  Β. Φυντανή έθεσε ένα σημαντικό προβληματισμό όσο αφορά το συσκευασμένο προϊόν ‘γύρος’, το μεταποιημένο- ψημένο προϊόν (που συνιστά κάτι το διαφορετικό από το προηγούμενο) και το κατά πόσο μπορεί να υποστηριχτεί μια διαδικασία λήψης σήματος ΠΓΕ, σε σχέση μάλιστα με άλλα πιστοποιημένα προϊόντα όπως ορισμένα ιταλικά τυριά.

Η Σοφία Μανανά, προϊσταμένη του Τμήματος ΠΟΠ, ΠΓΕ και ΕΠΙΠ στο ΥπΑΑΤ ξεκαθάρισε οτι η διεκδίκηση σήματος για το γύρο δεν θα είναι ούτε εύκολη, ούτε γρήγορη αλλά ούτε σίγουρη υπόθεση. Τάχθηκε όμως υπέρ της προσπάθειας. Δίπλα της ο Στέλιος Σκαρίμπας, μέλος δ.σ. του ΣΕΒΕΚ.

 

Προβληματισμοί

Τα ερωτήματα που τέθηκαν από τους ομιλητές και τους παριστάμενους ήταν πολλά και ενδιαφέροντα, το σημαντικότερο όμως απ’  όλα είχε να κάνει με το παρόν και κυρίως το μέλλον της ελληνικής κτηνοτροφίας. Ο καθηγητής Ανδρέας Γεωργούδης, Εντεταλμένος Σύμβουλος της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Κρέατος αναρωτήθηκε αν η χώρα μπορεί να υποστηρίξει το προϊόν ‘γύρος’. «Ελλάδα δεν είναι μόνο ήλιος και θάλασσα, αλλά πρέπει να είναι και μια στιβαρή παραγωγή την οποία θα πρέπει να αντιλαμβάνονται και να σέβονται οι ανταγωνιστές μας στο εξωτερικό. Η ελληνική προβατοτροφία συρρικνώθηκε αντί να αυξηθεί παρά το γεγονός ότι η Φέτα είναι ΠΟΠ προϊόν κι αυτό έγινε λόγω των εισαγωγών ξένου γάλακτος. Πολύ φοβάμαι ότι κάτι τέτοιο μπορεί να συμβεί και στην παραγωγή κρέατος τα επόμενα χρόνια» ισχυρίστηκε ο έμπειρος πανεπιστημιακός και βαθύς γνώστης της ελληνικής κτηνοτροφίας.

Ζήτησε μάλιστα να δεσμευτούν όλοι οι κρίκοι που σχετίζονται με την παραγωγή, τυποποίηση, πώληση και εστίαση, ότι η πρώτη ύλη του υπό πιστοποίηση προϊόντος θα είναι ελληνική, αναγνωρίζοντας βεβαίως ότι υπάρχει πρόβλημα επάρκειας. «Δεν μπορεί να αναγνωριστεί ως ΠΓΕ ο γύρος χωρίς να είναι …ελληνική η πρώτη ύλη που θα χρησιμοποιείται στην παρασκευή του» κατέληξε ο Ανδ. Γεωργούδης και επιφυλάχτηκε να απαντήσει στο κάλεσμα του ΣΕΒΕΚ εφόσον πρώτα μεταφέρει τα συμπεράσματα της σύσκεψης στο διοικητικό συμβούλιο της ΕΔΟΚ.

Σε ανάλογο μήκος κύματος άλλοι εκπρόσωποι του παραγωγικού κλάδου όπως ο Ιωάννης Μπούρας πρόεδρος στην «Νέα Ομοσπονδία Χοιροτροφικών Συλλόγων Ελλάδας» και ο Γιώργος Διδάγγελος επεσήμαναν ότι η πτώση της πρωτογενούς παραγωγής και οι αθρόες ελληνοποιήσεις ξένων κρεάτων έχουν φέρει σε δεινή θέση τον κλάδο. «Αν είναι να φτιάξουμε ένα προϊόν που θα ονομάζεται ‘ελληνικός γύρος’ και θα είναι φτιαγμένο με κρέατα από την Ολλανδία, δεν είναι αυτό μια …μαϊμουδιά αντίστοιχη με ότι γίνεται στη φέτα και στο γιαούρτι;» αναρωτήθηκε ο Γ. Διδάγγελος και δήλωσε στο κοινό ότι «Αν θέλετε να πιστοποιήσετε απλώς και μόνο τον τρόπο παραγωγής, δηλαδή μια συνταγή, χωρίς να σας ενδιαφέρει αν η πρώτη ύλη είναι ελληνική ή όχι, τότε δεν αντιλαμβάνομαι τι γυρεύουμε εμείς οι παραγωγοί σε μια τέτοια σύσκεψη».

Ο καθηγητής Ανδρέας Γεωργούδης (αριστερά) και ο κτηνοτρόφος Γεώργιος Διδάγγελος εξέφρασαν κάποιες ενστάσεις όσο αφορά το πόσο ‘ελληνικός’ θα είναι ένας πιστοποιημένος με σήμα ΠΓΕ ‘ελληνικός γύρος’ αν δεν είναι φτιαγμένος με ελληνικά κρέατα.

 

Τέλος τέθηκε και μια ακόμα πρόταση, να υλοποιηθούν δύο διαδικασίες: μια πιστοποίηση για το γύρο με το σήμα ΕΠΙΠ και μια δεύτερη για ένα ‘ελληνικό σήμα’ κυρίως για εγχώρια αξιοποίηση, ενώ δεν εγκαταλείφτηκε η προσπάθεια για λήψη σήματος ΠΓΕ με μεταβατική περίοδο 10ετίας κατά την οποία όλες οι πλευρές θα συμφωνήσουν ότι το κρέας που θα χρησιμοποιείται για το συγκεκριμένο προϊόν στο τέλος της δεκαετίας θα είναι μόνο ελληνικό.

Οι παριστάμενοι εκπρόσωποι φορέων δεσμεύτηκαν ότι θα έχουν αποφασίσει μέσα στο επόμενο διάστημα έτσι ώστε να δοθεί η δυνατότητα στον ΣΕΒΕΚ ή όποιο άλλο θεσμικό σχήμα προκύψει, να κινήσει τις διαδικασίες για την πιστοποίηση και τη λήψη του σχετικού σήματος.

Στήριξη της ελληνικής κτηνοτροφίας η οποία,αν χρειαστεί (κι εφόσον βοηθηθεί), μπορεί να εξυπηρετήσει την εγχώρια βιομηχανία γύρου, ζήτησε η Μάγδα Κοντογιάννη γραμματέας του Κτηνοτροφικού Συλλόγου Αττικής. Πίσω της ο αδελφός της Γιάννης, πρόεδρος του Συλλόγου.

 

You might also like